A
Kultura i sztuka

Aleksy Prusinowski

Duchowny katolicki, kaznodzieja, publicysta

13 lipca 1819data urodzenia
14 lutego 1872data śmierci
żył 52 latadługość życia
Gostyńmiejsce urodzenia
5osiągnięć

Biografia

Aleksy Prusinowski urodził się 13 lipca 1819 roku w Gostyniu, w rodzinie Antoniego i Agnieszki ze Szczytowskich. Kształcił się w gimnazjach w Lesznie i Poznaniu, a następnie studiował w seminarium duchownym w Poznaniu. W 1844 roku obronił doktorat z filozofii po studiach we Fryburgu i Berlinie, uzyskując uprawnienia nauczyciela gimnazjalnego i podejmując pracę w Gimnazjum Marii Magdaleny w Poznaniu. Po trzech latach popadł w konflikt z przełożonymi z powodu patriotycznej interpretacji 'Konrada Wallenroda' i został zwolniony z posady nauczycielskiej.

Po przyjęciu święceń kapłańskich w 1845 roku poświęcił się pracy duszpasterskiej przy farze w Poznaniu, gdzie dał się poznać jako ceniony kaznodzieja. Wkrótce zaangażował się w wydarzenia Wiosny Ludów w Wielkopolsce, będąc członkiem Komitetu Narodowego, zastępcą członka tajnego Rządu Narodowego oraz współtwórcą Ligi Polskiej. W latach 1849-1852 zasiadał po raz pierwszy w sejmie pruskim. Działał w wielu organizacjach społecznych, takich jak Towarzystwo Pedagogiczne, Towarzystwo Pomocy Naukowej, komitet Domu Sierót Katolickich czy Towarzystwo św. Wincentego a Paulo. Przede wszystkim jednak zasłynął jako redaktor i publicysta pism ludowych 'Wielkopolanin' i 'Wiarus', które stanowiły polską odpowiedź na prorządowego 'Przyjaciela Chłopów'.

W 1849 roku, po rezygnacji Karola Libelta, został wybrany do Sejmu Pruskiego. Wraz z innymi posłami wielkopolskimi złożył mandat 5 lutego 1850 roku na znak protestu przeciwko konstytucji pruskiej nieuwzględniającej praw polskiej społeczności, ale już 16 marca 1850 roku został ponownie wybrany. W 1853 roku przeniósł się do Grodziska Wielkopolskiego, gdzie jako proboszcz miejscowej parafii doprowadził do odbudowy zabytkowego kościoła i dbał o poziom oświaty. Był często zapraszany na uroczystości religijno-narodowe i przemawiał na manifestacjach ku czci wybitnych Polaków, zyskując przydomek 'wielkopolskiego Skargi'.

W latach 1861-1863 ponownie sprawował mandat poselski w sejmie pruskim, działając na rzecz katolickich konserwatystów i zwalczając liberałów. W latach 1860-1866 wydawał 'Tygodnik Katolicki', który uczynił trybuną swoich poglądów politycznych i narodowych, narażając się na represje ze strony władz pruskich. Ostatecznie utracił redakcję pisma po konflikcie z kurią archidiecezjalną. Był autorem broszur o tematyce narodowej, m.in. 'Język polski w Wielkim Księstwie Poznańskim wobec prawa pruskiego', a także wydawał dzieła pisarzy religijnych, w tym Skargi. Zmarł 14 lutego 1872 roku w Poznaniu i został pochowany w Grodzisku Wielkopolskim.

Źródło: artykuł w Wikipedii

Najważniejsze osiągnięcia

  1. Współtworzył Ligę Polską i działał w Komitecie Narodowym podczas Wiosny Ludów
  2. Był redaktorem pism 'Wielkopolanin' i 'Wiarus'
  3. Wydawał 'Tygodnik Katolicki' w latach 1860-1866
  4. Odbudował zabytkowy kościół w Grodzisku Wielkopolskim
  5. Zyskał przydomek 'wielkopolskiego Skargi'

Ciekawostki

?

Był doktorem filozofii, a także nauczycielem gimnazjalnym, zanim został księdzem

?

Został zwolniony z pracy nauczycielskiej za patriotyczną interpretację 'Konrada Wallenroda'

?

Trzykrotnie zasiadał w sejmie pruskim